خانواده اصلی‌ترین نهادی است که به اعضای خود احساس امنیت و آرامش می دهد و مهمترین فضای ارضای نیازهای افراد است. خانواده طی هزاران سال پایدار ترین و موثرترین وسیله حفظ ویژگی­های فرهنگی و عامل انتقال آنها به نسل های بعدی است. اما با وجود خشونت در خانواده که متاسفانه در دوران همه گیری کرونا به دلیل استرس و تنش والدین، افزایش حضور افراد در خانه، مشکلات اقتصادی،  تعطیلی مدارس و  فاصله اجتماعی این خشونت ها افزایش پیدا کرده اند. این خشونت ها اضطراب و ناامنی را گسترش می دهد. خشونت خانگی واقعیتی آزاردهنده و غیرقابل انکار در دنیای امروز است  در جایی که محیط خانه باید پناهگاهی باشد تا افراد در آن استراحت کنند و به آرامش برسند. متاسفانه برای بسیاری از مردم به محیط ناامن تبدیل شده است . خشونت­های خانگی مخصوص جامعه یا طبقه خاص نیست، بلکه همه کشورها و طبقات اجتماعی مختلف درگیر هستند. خشونت خانگی عبارت است از : عمل و برخوردی که بر اساس آن شخصی بر شخص دیگری  عمدادر حومه یا چارچوب خانواده، صدمه فیزیکی یا  اخلاقی وارد می‌کند.  شایع‌ترین انواع خشونت شامل: ضرب و  شتم، تحقیر،  تهدید، توهین و  در برخی حالات اعمال محدودیت‌های اقتصادی بر افراد تشکیل می دهد. در این بین خشونت کلامی و روانی بیشترین درصد را به خود اختصاص داده است. بررسی­ها و تحقیقات آسیب شناسان مسائل اجتماعی نیز نشان می دهد که از هر ۲۰ زن در کشورمان یک نفر دچار آزار و اذیت فیزیکی همسرش می شود .که این موضوع گاهی از سوی خود زنان پنهان می شود یا در صورت اعتراض و شکایت راه به جایی نمی‌برد.  افکار عمومی باید بپذیرند که در قرن ۲۱ دیگر خشونت جایز نیست و انسانها به مرحله‌ای از تکامل و پیشرفت رسیده اند که خشونت را نمی پذیرند. دولت امروز خود را موظف کرده است که از حقوق شهروندان دفاع کند. در محیط خانوادگی نیز دیگر نمی توان گفت «چهاردیواری اختیاری» و خانواده محیطی است خصوصی و هیچ کس حق دخالت ندارد زیرا تعامل میان دولت و مردم  به وجود آمده است باید بپذیریم که خشونت در خانواده مسئله­ای  خصوصی نیست، وقتی پدر یا مادری فرزندش را کتک می­زند اثرات سوء این حرکت در نسل‌های بعدی باقی می ماند و مسئله گردش خشونت مطرح می شود چه کودک خود قربانی خشونت باشد وچه شاهد خشونت به سایر افراد خانواده، این گردش خشونت از نسلی  به نسل دیگر ادامه خواهد داشت و به این ترتیب پایانی برای خشونت وجود ندارد.

برای ایجاد و حفظ سلامت روان در خانواده لازم است تک تک اعضای خانواده با مهارت­های زندگی آشنا شوند، پس برای رسیدن به یک جامعه سالم باید ابتدا خانواده سالمی داشته باشیم.

نکات کلیدی برای رسیدن به یک خانواده سالم ، شاد و دور از خشونت:

·         ایجاد روابط سالم بین اعضای خانواده

·         توجه به سلامت جسمی خانواده

·         تلاش برای شناخت یکدیگر

·         گوش دادن به صحبت های یکدیگر

·         فراهم کردن شرایط گفتگو و تبادل نظر برای همه افراد خانواده

·         انجام فعالیت های گروهی

·         خودداری از سرزنش افراد خانواده

·         احترام به اعتقادات مذهبی وغنا بخشیدن به ارزش های معنوی افراد خانواده

·         پرهیز از توهین، سرزنش و پرخاشگری  والدین به هم

·         توجه به رفتارهای مثبت یکدیگر و تشویق و ترغیب رفتارهای پسندیده اعضای خانواده 

 

 

پروانه ابراهیمی – کارشناس سلامت اجتماعی