سرطان به گروه بزرگی از بیماریها اطلاق می شود که طی آن رشد غیرطبیعی و خارج از کنترل سلولها وجود دارد. تقریبا هر عضوی از بدن می تواند به سرطان مبتلا شود. سرطان قابلیت تهاجم به بافت های اطرف و در موارد پیشرفته درگیری اعضای دوردست را دارد. سرطان دومین علت مرگ در دنیا می باشد.

آژانس بین المللی تحقیقات سرطان تخمین میزند که از هر 5 مرد یک نفر و از هر 6 زن یک نفر در طول زندگی خود به سرطان مبتلا خواهند شد.

بروز سرطان در حال افزایش است و پیش بینی می شود که در آینده نیز افزایش قابل توجهی پیدا کند. مهمترین علل افزایش ابتلا به سرطان: افزایش سن، مصرف سیگار، رواج زندگی کم تحرک، چاقی و داشتن تغذیه ناصحیح است.

در سال 1396 تعداد2611 مورد جدید ابتلا به سرطان در استان همدان ثبت گردیده که 56% موارد در مردان و 44% در زنان بوده است.

شایعترین سرطان ها در استان همدان در هر دو جنس به ترتیب 1-پستان   2- پوست    3- معده    4- روده بزرگ    5 – پروستات

شایعترین سرطانها در مردان به ترتیب : 1-  معده     2- پوست      3- پروستات  4- روده بزرگ    5- مثانه

شایعترین سرطان ها در زنان به ترتیب : 1- پستان    2- روده بزرگ    3- پوست     4- تیرویید     5- معده

در حال حاضر به طور کلی تعداد افرادی که از سرطان فوت می کنند نسبت به سه دهه پیش کاهش یافته است و متوسط میزان بقای ده ساله برای سرطان دو برابر 30 سال گذشته شده است. مهمترین دلیل بهبود در بقای بیماران علاوه بر درمان های موثری که پیدا شده است، افزایش آگاهی مردم و ارتقای روشهای تشخیص زودهنگام و غربالگری است.

چه علایمی افراد را باید به فکر بررسی های بیشتر بیاندازد:

t     ابتلای به سرطان در بستگان درجه یک

t     تغییر در خال های پوستی

t     زخمهای بدون بهبودی طی 2 هفته

t     توده در هرجای بدن

t     سرفه یا گرفتگی صدای طولانی

t     اختلال بلع یا سوهاضمه طولانی

t     استفراغ یا سرفه خونی

t     اسهال طولانی یا بروز یبوست جدید

t     خونریزی غیر طبیعی ادرار، مدفوع، واژن و نوک پستان

t     بی اشتهایی یا کاهش وزن بی دلیل

سازمان جهانی بهداشت برای سرطان های پستان، دهانه رحم و روده بزرگ غربالگری را توصیه نموده است که در کشور ما نیز در حال اجرا است.

غربالگری سرطان پستان در زنان 30 تا 69 سال در مراکز خدمات جامع سلامت استان توسط ماماهای آموزش دیده انجام میگردد . غربالگری سرطان دهانه رحم نیز در زنان 30 تا 59 سال در مراکز خدمات جامع سلامت استان توسط ماماهای آموزش دیده انجام میگردد و موارد مشکوک به بخش تخصصی ارجاع میگردند. غربالگری سرطان روده بزرگ به صورت فعال در شهرستان فامنین و به صورت فرصت طلبانه در بقیه شهرستانها انجام میگردد.

پیشگیری از سرطان:

 با اصلاح سبک زندگی بیش از 40 درصد سرطان ها قابل پیشگیری هستند.

راهکارهای مرتبط برای پیشگیری از ابتلا به سرطان:

1-     پرهیز از مصرف دخانیات (شامل سیگار، پیپ و قلیان)

2-     داشتن فعالیت بدنی منظم: حداقل نیم ساعت در 5 روز از هفته

3-     کنترل وزن و پرهیز از اضافه وزن و چاقی

4-     داشتن تغذیه سالم

5-     محافظت از پوست در برابر آفتاب

6-      رعایت اصول ایمنی حین مواجهه با مواد شیمیایی در محیط کار

7-     محافظت در برابر عفونتها